Πολιτική
Ανδρουλάκης: ζητά εγγυήσεις από κυβέρνηση και ΕΕ για τη διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου
Ο Νίκος Ανδρουλάκης ζήτησε εγγυήσεις από κυβέρνηση και ΕΕ για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου, μετά τη συνάντηση με τον Γιώργο Γεραπετρίτη. Ο ΑΔΜΗΕ βλέπει ολοκλήρωση το 2031.
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής Νίκος Ανδρουλάκης ζήτησε από την κυβέρνηση και την Ευρωπαϊκή Ένωση να εγγυηθούν την ολοκλήρωση του έργου της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου, με σεβασμό στα κυριαρχικά δικαιώματα των δύο χωρών, αμέσως μετά τη συνάντηση που είχε με τον υπουργό Εξωτερικών Γιώργο Γεραπετρίτη. Τη δήλωση μεταδίδουν το iefimerida και η εφημερίδα Μακεδονία, ενώ το Πρώτο Θέμα την προβάλλει στον τίτλο του. Η τοποθέτηση καταγράφεται σε μια φάση κατά την οποία το τεχνικό σκέλος του έργου βρίσκεται σε εξέλιξη, με ορίζοντα ολοκλήρωσης τα τέλη του 2031, σύμφωνα με το πρόγραμμα ανάπτυξης του διαχειριστή μεταφοράς.
Τα δεδομένα
Το έργο στο οποίο αναφέρεται η δήλωση είναι, σε τεχνικούς όρους, η διασύνδεση Κρήτης – Κύπρου: μήκος 898 χιλιομέτρων, ισχύς 1.000 μεγαβάτ και προϋπολογισμός 1,94 δισ. ευρώ, σύμφωνα με το τελευταίο πρόγραμμα ανάπτυξης του ΑΔΜΗΕ για την περίοδο 2027-2036, όπως το παρουσιάζει το Thestival επικαλούμενο το ΑΠΕ-ΜΠΕ. Από το συνολικό ποσό, 657 εκατ. ευρώ καλύπτονται από την Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω του μηχανισμού CEF (Connecting Europe Facility), καθώς η διασύνδεση έχει ενταχθεί στα Έργα Κοινού Ενδιαφέροντος (PCI). Η ολοκλήρωση τοποθετείται στα τέλη του 2031.
Ως προς την πρόοδο υλοποίησης, κατά το ίδιο δημοσίευμα έχει ήδη υπογραφεί σύμβαση για το καλωδιακό τμήμα, το οποίο βρίσκεται υπό κατασκευή, το 60% των ερευνών στον βυθό έχει ολοκληρωθεί και έχει επιλεγεί προτιμητέος ανάδοχος για τους σταθμούς μετατροπής. Προβλέπεται η κατασκευή νέου σταθμού στην Κύπρο και η επέκταση του υφιστάμενου στη Δαμάστα της Κρήτης. Οι τεχνικές δυσκολίες συνδέονται κυρίως με τα βάθη της θάλασσας στη διαδρομή του διπλού καλωδίου στην Ανατολική Μεσόγειο, που φτάνουν έως τα 3.000 μέτρα. Το δεύτερο σκέλος του σχεδίου είναι η διασύνδεση Κύπρου – Ισραήλ, μήκους 310 χιλιομέτρων, για την οποία η μελέτη βιωσιμότητας έχει ολοκληρωθεί με θετικά αποτελέσματα.
Σε οικονομικό επίπεδο, μελέτη του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, η οποία παρουσιάστηκε σε συνέδριο του Ινστιτούτου Ενέργειας Νοτιοανατολικής Ευρώπης, σύμφωνα με το Thestival, υπολογίζει το όφελος από τη λειτουργία της διασύνδεσης για τους καταναλωτές ρεύματος σε 123 έως 138 εκατ. ευρώ ετησίως. Το μεγαλύτερο μέρος αφορά την Κύπρο, όπου οι τιμές χονδρικής αναμένεται να μειωθούν κατά 21,5 ευρώ ανά μεγαβατώρα, δηλαδή περίπου 19%, πλησιάζοντας τα ελληνικά επίπεδα. Στην Ελλάδα, κατά την ίδια μελέτη, η επίδραση στις τιμές χαρακτηρίζεται αμελητέα, από -0,2% έως +0,1%.
Το πλαίσιο
Ο κ. Ανδρουλάκης τοποθέτησε το έργο σε μακρύ χρονικό ορίζοντα, υποστηρίζοντας ότι πρόκειται για «έργο που οραματίστηκε και σχεδίασε η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ ήδη από το 2011». Στη δήλωσή του, όπως τη μεταδίδουν το iefimerida και η Μακεδονία, σημειώνει ότι η έρευνα και η πόντιση του καλωδίου έχουν αναγνωριστεί ως κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος και χρηματοδοτούνται από την ΕΕ, άρα οφείλουν να προχωρήσουν στο πλαίσιο του διεθνούς δικαίου της θάλασσας και του ευρωπαϊκού κεκτημένου. Η αναφορά αυτή αντιστοιχεί στον χαρακτηρισμό PCI και στη χρηματοδότηση μέσω CEF που καταγράφει το ρεπορτάζ του ΑΔΜΗΕ.
Το σημείο τριβής που εισάγει ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ είναι διαδικαστικό: υποστηρίζει ότι «η ενημέρωση τρίτου κράτους προς την Τουρκία δεν προβλέπεται από το διεθνές δίκαιο» και ότι δημιουργεί κίνδυνο διαμόρφωσης αρνητικού πολιτικού προηγουμένου. Οι πηγές δεν διευκρινίζουν σε ποια ενημέρωση, από ποιο κράτος και με ποιο περιεχόμενο αναφέρεται, ούτε παραθέτουν σχετική ανακοίνωση του υπουργείου Εξωτερικών. Στο τεχνικό σκέλος, το Thestival σημειώνει ότι τις έρευνες βυθού στη διαδρομή διεξάγει το γαλλικό πλοίο Abeille Marengo, με άδειες που εκδόθηκαν ύστερα από αίτημα της Ελλάδας και της Κύπρου.
Η χρονική συγκυρία είναι κρίσιμη για δύο λόγους που προκύπτουν από τα δημοσιεύματα. Πρώτον, οι έρευνες πεδίου βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο, γεγονός που σημαίνει ότι τυχόν καθυστέρηση ή αμφισβήτηση της διαδρομής δεν είναι θεωρητικό ζήτημα αλλά αγγίζει το χρονοδιάγραμμα και το κόστος. Δεύτερον, η χρηματοδότηση των 657 εκατ. ευρώ από κοινοτικούς πόρους συνδέει την πολιτική διαχείριση του έργου με τις υποχρεώσεις της χώρας απέναντι στην ΕΕ, στοιχείο που ο κ. Ανδρουλάκης ζητά να αξιοποιηθεί ως εγγύηση προς την κατεύθυνση της ολοκλήρωσης.
Τι σημαίνει
Σε επίπεδο αποτελέσματος, η ολοκλήρωση της διασύνδεσης θα σημάνει, σύμφωνα με τον ΑΔΜΗΕ, την ηλεκτρική σύνδεση της Κύπρου — του μόνου κράτους μέλους της ΕΕ που παραμένει εκτός του ευρωπαϊκού συστήματος μεταφοράς — με την ευρωπαϊκή αγορά. Για το Ισραήλ, το δεύτερο σκέλος εκτιμάται ότι θα ενισχύσει την ασφάλεια εφοδιασμού και θα επιτρέψει ταχύτερη αύξηση της συμμετοχής ανανεώσιμων πηγών στο ενεργειακό του ισοζύγιο. Ο διαχειριστής συνδέει επίσης το έργο με τη μεγαλύτερη ενοποίηση των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας της Ανατολικής Μεσογείου με το ευρωπαϊκό σύστημα.
Τα παραπάνω είναι εκτιμήσεις των φορέων και της μελέτης, όχι δεδομένα· το μόνο βέβαιο στοιχείο που καταγράφουν οι πηγές είναι η ημερομηνία-στόχος του 2031 και το ύψος της επένδυσης. Αυτό έχει μια πρακτική συνέπεια για την πολιτική συζήτηση: η διασύνδεση δεν θα κριθεί στην τρέχουσα κοινοβουλευτική περίοδο, αλλά η πορεία των ερευνών και των αδειοδοτήσεων κρίνεται τώρα. Αν προκύψουν προσκόμματα στη φάση της πόντισης, το κόστος θα εμφανιστεί πολύ αργότερα, όταν το πολιτικό κόστος της καθυστέρησης θα είναι δυσκολότερο να αποδοθεί.
Η δήλωση του κ. Ανδρουλάκη μεταφέρει, επίσης, το ζήτημα από το τεχνικό στο διπλωματικό πεδίο: θέτει εμμέσως το ερώτημα τι θα ισχύσει στο εξής για ανάλογα έργα ή για θαλάσσιες επιστημονικές έρευνες στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο. Πρόκειται για πολιτική εκτίμηση περί προηγούμενου, την οποία οι πηγές αναπαράγουν χωρίς να συνοδεύουν με στοιχεία για το τι ακριβώς συνέβη. Τα επόμενα βήματα που καταγράφονται είναι συγκεκριμένα και τεχνικά: ολοκλήρωση των ερευνών βυθού, κατασκευή του καλωδιακού τμήματος, ανάθεση και κατασκευή των σταθμών μετατροπής σε Κύπρο και Κρήτη.
Οι θέσεις
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής επιμένει ότι «η μόνη ασφαλής οδός είναι η οδός της διεθνούς νομιμότητας» και ζητά από την κυβέρνηση και την ΕΕ να εγγυηθούν την ολοκλήρωση «με απόλυτο σεβασμό των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας και της Κύπρου». Στο ίδιο μήκος κύματος, χαρακτηρίζει το έργο ιδιαίτερης γεωπολιτικής και ενεργειακής αξίας για τη χώρα και την Ένωση, συνδέοντας την υλοποίησή του με το κύρος των ευρωπαϊκών διαδικασιών.
Η Μακεδονία καταγράφει επίσης την αντίδραση της Χαριλάου Τρικούπη απέναντι σε κυβερνητικές πηγές, με τη φράση «όχι υποδείξεις πατριωτικής συνέπειας στο ΠΑΣΟΚ». Το δημοσίευμα δεν παραθέτει το περιεχόμενο της κυβερνητικής τοποθέτησης που προκάλεσε την απάντηση, ούτε ανακοίνωση του υπουργείου Εξωτερικών για την ουσία της δήλωσης. Οι πηγές, επομένως, δεν συγκλίνουν σε ένα κοινό πλαίσιο: το iefimerida και η Μακεδονία εστιάζουν στην πολιτική αντιπαράθεση, το Thestival στα τεχνικά και οικονομικά μεγέθη του έργου, χωρίς να σχολιάζει το ζήτημα της ενημέρωσης τρίτου κράτους που θέτει ο κ. Ανδρουλάκης.
Από την πλευρά τους, οι πηγές που επικαλούνται τον ΑΔΜΗΕ δεν παίρνουν θέση στην πολιτική αντιπαράθεση· περιγράφουν ένα έργο σε φάση κατασκευής με δεδομένη χρηματοδότηση και χρονοδιάγραμμα. Η διαφορά αυτή είναι ενδεικτική του τρόπου με τον οποίο το ίδιο αντικείμενο προσεγγίζεται είτε ως ζήτημα εθνικής κυριαρχίας και διπλωματικών χειρισμών είτε ως επενδυτικό και ρυθμιστικό project.
Αυτό που παρακολουθούμε από εδώ και πέρα είναι τρία πράγματα: αν θα υπάρξει επίσημη απάντηση της κυβέρνησης στην ουσία της δήλωσης Ανδρουλάκη, αν θα δοθούν διευκρινίσεις για το περιστατικό της ενημέρωσης τρίτου κράτους και αν τα τεχνικά ορόσημα του ΑΔΜΗΕ — έρευνες βυθού, αναθέσεις σταθμών μετατροπής — τηρηθούν ώστε να μη μετακινηθεί ο στόχος του 2031. Μέχρι τότε, η συζήτηση θα κινείται ανάμεσα σε μια δήλωση αρχής υπέρ της διεθνούς νομιμότητας και σε ένα χρονοδιάγραμμα δεκαετίας.
Πηγές
- Πρώτο Θέμα — Ανδρουλάκης: «Η κυβέρνηση και η ΕΕ οφείλουν να εγγυηθούν την ολοκλήρωση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας - Κ
- iefimerida — Ν. Ανδρουλάκης: «Η κυβέρνηση και η ΕΕ να εγγυηθούν την ολοκλήρωση του έργου» -«Η μόνη ασφαλής οδός είναι η οδ
- Thestival — ΑΔΜΗΕ: Στα τέλη του 2031 η ολοκλήρωση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου, τα οφέλη για τους καταναλωτ
- Μακεδονία — Ν. Ανδρουλάκης: «Κυβέρνηση και ΕΕ οφείλουν να εγγυηθούν την ολοκλήρωση του έργου με απόλυτο σεβασμό των κυρια
Κείμενο σύνθεσης από τις παραπάνω πηγές. Οι θέσεις και τα αποσπάσματα αποδίδονται στους φορείς που τα διατύπωσαν.
Σχόλια
Ό,τι γράφεις δημοσιεύεται με το όνομα που βάζεις. Χωρίς λογαριασμό, χωρίς email.
Φόρτωση σχολίων…